Je hebt de risico’s en aandachtspunten voor jouw organisatie in kaart gebracht. De werkgroep gaat nu aan de slag met het opstellen van een plan. Hierin worden alle afspraken rondom sociale veiligheid vastgelegd. Zo voorkom je dat 'sociale veiligheid' iets vrijblijvends wordt.

Het plan rondom sociale veiligheid bestaat in ieder geval uit de volgende onderdelen:

  1. Gedragscode
  2. Aannamenbeleid
  3. Meldprocedure
  4. Borging van privacy
     

Actie 1: Stel een gedragscode op

In de gedragscode omschrijf je wat gewenst en ongewenst gedrag is. Deze regels gelden voor iedereen binnen de organisatie, maar ook externen zoals en publiek en partners.


Voorbereiding 

Voor je met de gedragscode aan de slag gaat is het handig om na te denken over wat je wil bereiken en wat je als organisatie belangrijk vindt. Bespreek daarom met het kernteam eerst wat je wil bereiken met de gedragsregels? Wat draag je bijvoorbeeld over aan nieuwe leden of vrijwilligers? Zijn er specifieke situaties waarover je afspraken wilt maken?


Dit is onderdeel van je missie en visie. Heb je deze al op papier staan? Pak ze er gerust bij en gebruik ze om je gedragscode op je organisatie af te stemmen.

Opstellen gedragscode

De werkgroep gaat aan de slag met het opstellen van de gedragscode. Gebruik daarvoor de input uit de risicoanalyse van stap 4 (risico’s en aandachtspunten) en uit de voorbereiding van deze actie (doel gedragsregels en kernwaarden).

Een gedragscode bevat in ieder geval deze elementen:

  • Hoe gaan we met elkaar om? Hoe zorgen we dat iedereen zich fijn en veilig voelt? Denk aan taalgebruik, omgangsvormen, gelijkwaardigheid en inclusie.
  • Welke grenzen stellen we? Denk bijvoorbeeld aan: geen intimidatie, pesten, discriminatie of seksueel grensoverschrijdend gedrag.
  • Wat spreken we af rondom communicatie en privacy? Hoe gaan we bijvoorbeeld om met sociale media en het delen van foto’s?
  • Hoe meld je ongewenst gedrag? Welke procedure moet een melder volgen? Wie wijs je aan als aanspreekpunt bij vragen of problemen?  
  • Wat zijn gevolgen bij overtreding? Wat gebeurt er als iemand zich niet aan de regels houdt? 

Op de website van de Vereniging VrijwilligerswerkNL (NOV) staan diverse voorbeelden van gedragscodes. 

Ga naar de Vereniging VrijwilligerswerkNL

Dansveilig.nl heeft ook een stappenplan voor het opstellen van gedragsregels.

Ga naar het stappenplan

Actie 2: Maak een aannamebeleid

Werk je met vrijwilligers of opdrachtnemers? Dan is het belangrijk om na te denken over hoe je selecteert. Zorg ervoor dat je:

  • referenties nagaat;
  • duidelijk bent over de verwachtingen op het gebied van sociale veiligheid;
  • een proefperiode aangaat en deze periode evalueert.

Verklaring Omtrent Gedrag (VOG)

Komen vrijwilligers in aanraking met kwetsbare doelgroepen? Maak het vragen van een VOG dan onderdeel van de procedure.

Voor veel vrijwilligersorganisaties is het aanvragen van een VOG gratis. Kijk voor meer informatie op https://www.gratisvog.nl/ 

Nieuwe leden

Ook met nieuwe leden ga je in gesprek over sociale veiligheid. Laat ze niet alleen de gedragscode ondertekenen, bespreek het ook met ze. Dan weet je zeker dat de boodschap helder is.

Op de website van de Vereniging VrijwilligerswerkNL (NOV)  kun je een voorbeeld aannamebeleid downloaden. Op deze pagina vindt je nog meer relevante informatie.

Ga naar NOV

Download direct het voorbeeld van NOV

Actie 3: Richt een meldprocedure in

Beschrijf welke stappen er doorlopen worden op het moment dat je iets wilt melden. Houd het eenvoudig: wie kan je bellen of mailen en wat gebeurt er daarna? 

Zorg ervoor dat deze procedure voor iedereen inzichtelijk en gemakkelijk vindbaar is.

Luister, toon begrip en volg de meldprocedure. Maak aan de melder duidelijk dat er vertrouwelijk met de melding wordt omgegaan en neem alle meldingen serieus: het gaat om hoe degene die de melding maakt de situatie heeft ervaren. Dit kun je niet voor een ander invullen.  

Leg vast wat er is besproken en welke stappen er zijn gezet. Neem incidenten ook mee in de volgende evaluatie van het plan op sociale veiligheid. Moet er iets worden aangepast of toegevoegd naar aanleiding van wat er is gebeurd? Omdat vertrouwelijkheid belangrijk is, is dit een taak voor de VCP of VP. 

Je hoeft niet alles met alleen de leden en vrijwilligers van jouw organisatie op te lossen. Soms kan dat ook niet, omdat de situatie te complex is. Zoek dan hulp bij andere organisaties. 

De NOV biedt (in veel gevallen kosteloos) diverse trainingen aan in het kader van sociale veiligheid.

Ga naar NOV

Dansveilig heeft diverse hulpmiddelen ontwikkeld rondom de meldprocedure. Veel van deze hulpmiddelen zijn ook bruikbaar voor organisaties in andere disciplines.

Actie 4: Borg privacy en zorgvuldigheid

Maak afspraken over hoe je omgaat met informatie. Meldingen moeten vertrouwelijk worden behandeld en alleen worden gedeeld met wie nodig is om het probleem op te lossen.


Ben je klaar voor de volgende stap

Je hebt nu een plan. In de volgende stap maak je afspraken met de leden.

> Ga naar Stap 6 - Deel afspraken met de leden

< Ga naar Stap 4 - Inventariseer en bespreek risico's


Vragen?

Heb je vragen over deze stap, wil je even sparren of checken of je de juiste richting opgaat? Neem gerust contact met ons op. Het Huis voor de Kunsten Limburg adviseert en ondersteunt verenigingen, groepen en stichtingen in de amateurkunst- en erfgoedsector. Stichting Klankkleur Limburg adviseert en ondersteunt muziekverenigingen, koren en tamboerkorpsen die zijn aangesloten bij de Limburgse Bond van Muziekverenigingen (LBM), Verbindend Netwerk Koorzang Limburg (VNK-L) en de Limburgse Bond van Tamboerkorpsen (LBT).

Huis voor de Kunsten Limburg
Huis voor de Kunsten Limburg

Algemeen

Het secretariaat is telefonisch bereikbaar van maandag t/m vrijdag